เหตุใดไม่ถวายต้นตุลสีพระคเณศ ต้นตุลสี คืออะไร?

ความสำคัญของการบูชาพระคเณศ

หนึ่งในเทพฮินดูที่มีความสลักสำคัญอย่างยิ่งในเมืองไทยเห็นจะหนีไม่พ้นองค์คเณศหรือพระพิฆเนศ ซึ่งชาวฮินดูและคนไทยที่นับถือองค์พระพิฆเนศมีความเชื่อต่อกันมาว่า “การบูชาองค์พระพิฆเนศอารตรีไฟ-ถวายองค์พระคเณศนั้นจะช่วยให้สมหวัง สมปรารถนา ดั่งใจมุ่งหมาย พระพิฆเนศทรงเป็นเทพที่ขจัดปัดเป่าปัญหาและอุปสรรคทั้งปวงได้อย่างไม่มีเทพองค์ใดในฮินดูเสมอเหมือน นั่นเองครับ ทั้งพระองค์ยังเป็นเทพเทวะที่ประสิทธิ์ประสาทวิชาในด้านศาสตร์ศิลปะให้กับผู้คนที่ศรัทธาและบูชาพระองค์นี้ออีกด้วยครับ”

องค์พระพิฆเนศในแต่ละปางจะมีความแตกต่างกันยังจะเห็นได้จากเทวรูปที่ประดิษฐานอยู่ตามพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ต่างๆ อาทิ วัดแขก โบสถ์พราหมณ์ หรือตามโบราณสถานต่างๆ เป็นต้นครับ ซึ่งหากลองมองดูให้ดีจะพบว่าศรีคเณศหรือองค์พระพิฆเนศที่ถูกสร้างขึ้นมาในแต่ละปางทจะมีลักษณะที่แตกต่างกันออกไป ไม่ว่าจะเป็นปางพระเหรัมภะ พระคณปติ หรือปางประทานพร เหล่านี้ล้วนเป็นปางต่างๆ ขององค์พระพิฆเนศทั้งสิ้นครับ

ต้นตุลสีคืออะไร?

ต้นตุลสี หรือต้นกะเพรา เป็นต้นไม้ชนิดหนึ่งทีชาวฮินดูได้เรียกและนับถือพระนางเป็นอย่างมาก ซึ่งชาวอินเดียเชื่อกันว่าในต้นกะเพราแห่งนี้จะมีพระแม่ตุลสี หรือพระแม่วาฤนทาอันเป็นเทพีผู้สถิตอยู่ในต้นกะเพรานั่นเองครับ

“ตามคัมภีรวิษณุปุรณะได้กล่าวไว้ว่าแต่ดั้งเดิม พระแม่ลักษมี พระสุรัสวดี และพระแม่คงคา ได้เป็นชายาขององค์พระนารายณ์ แต่ทว่าครั้งหนึ่งที่องค์นารายณ์ประทับอยู่กับพระแม่คงคา ซึ่งในตอนนั้นเองพระแม่คงคาทอดมององค์นารายณ์ด้วยความรักใคร่ จึงเป็นเหตุให้พระนารายณ์มองพระนางกลับไป แต่ทว่าเหตุการณ์ไม่คาดฝันดันเกิดขึ้น เมื่อพระแม่สุรัสวัสดีได้ทอดพระเนตรเห็นจึงตอบว่า พระนารายณ์ว่าพระองค์ทรงลำเอียงรักพวกนางไม่เท่ากัน พระแม่สรัสวดียังได้บริภาษต่อว่าพระแม่คงคา แต่ทว่าพระแม่ลักษมีทรงห้ามปรามทั้งสองพระองค์เอาไว้ในขณะนั้น

พระแม่สุรสวัสดีจึงได้สาปพระแม่ลักษมีให้ออกจากเกษียรสมุทรไปเป็นชายาของอสูรและกลายร่างเป็นรูปลักษณ์ของต้นกระเพราหรือต้นตุละสี ซึ่งในขณะนั้นเองถ้าแม่คงคาก็ได้สาปแช่งพระสุรัสวดีให้กลายมาเป็นแม่น้ำสรัสวดีและต้องแห้งหายไปจากโลกมนุษย์ แต่ด้านพระแม่สรัสวดีก็ไม่ยอมแพ้พระองค์จึงสาปให้พระแม่คงคาลงจากเทวโลกมาคอยล้างบาปให้เหล่ามนุษย์และพัดพาสิ่งสกปรกไปจากร่างกายของมนุษย์เช่นเดียวกันครับ”

เมื่อความทราบถึงองค์พระนารายณ์ พระองค์จึงได้ถวายพระแม่สรัสวดีให้แก่พระพรหม และถวายพระแม่คงคากับพระศิวะมหาเทพ และหลังจากนั้นเป็นต้นมา พระแม่ลักษมีจึงได้อวตารลงมาเป็นราชกุมารีของอสูรและทรงและอภิเษกกับอสูร ชลันธรนั่นเองครับ

เหตุผลที่ไม่ถวายต้นตุลสีแด่พระคเณศ

“สำหรับผู้บูชาและสาวกองค์พระพิฆเนศ สิ่งหนึ่งที่ต้องห้ามถวายแด่พระองค์ก็คือต้นตุลสี นั่นก็เพราะว่าในอดีตแต่เดิมขณะที่พระพิฆเนศทรงกำลังเข้าตะบะบำเพ็ญอยู่นั้น ได้มีเจ้าหญิงผู้หนึ่งนามว่า ธรรมวาจา เกิดทอดพระเนตรเห็นองค์พระพิฆเนศและหลงรักเข้า แต่ทว่าพระศรีคเณศได้ปฏิเสธไปจึงทำให้เจ้าหญิงธรรมวาจาเกิดความพิโรธเป็นอย่างมาก”

พระนางจึงได้สอบให้องค์พระพิฆเนศต้องอภิเษกสมรสแต่แล้วองค์พระพิฆเนศจึงได้สาปนางกลับให้นางกลายเป็นต้นไม้ใบกะเพราและห้ามนำและห้ามผู้ใดนำใบกระเพรานี้มาสักการะบูชาพระองค์นอกจากในเทศกาลคเณศจตุรถีเท่านั้นครับ

และนั่นเองจึงเป็นสาเหตุที่ว่าเหตุใดสาวกและผู้บูชารวมถึงภักติขององค์พระพิฆเนศจะไม่มีการนำต้นตุลสีหรือใบกระเพรามาสักการะบูชาองค์พระพิฆเนศครับ

สิ่งที่ควรถวายแด่พระคเณศแทนต้นตุลสี

“สำหรับของถวายแด่องค์พระพิฆเนศนั้นผู้บูชาและเหล่าสาวกรวมถึงภักติขององค์พระพิฆเนศจำเป็นจะต้องมีดอกไม้ โดยองค์พระพิฆเนศทรงโปรด ดอกดาวเรือง ดอกชบาแดง และดอกบัวเป็นที่สุด ต่อจากนั้นจะต้องถวายผลไม้พระองค์ทรงท่านทรงโปรดกล้วย อ้อย และมะม่วง เป็นต้นครับ”

นอกจากนี้องค์พระพิฆเนศยังโปรดขนมโมทะกะและลาดูเป็นที่สุด เชื่อกันว่าหากผู้ใดได้ถวายขนมโมทกะและลาดูแล้วจะทำให้ผู้ศรัทธาบูชาองค์พระพิฆเนศคนนั้นได้รับพรจากพระองค์และพรเหล่านั้นจะเป็นจริงทุกประการ ดังที่ผู้ศรัทธาหรือผู้บูชาได้ขอเอาไว้อีกด้วยครับ

บทสรุป

“ด้วยเหตุนี้ในการบูชาองค์พระพิฆเนศจำเป็นจะต้องปรึกษาอย่างถ่องแท้ ทั้งยังควรคำนึงถึงคำนึงถึงข้อห้ามข้อปฏิบัติ ที่ควรทำและไม่สมควรทำอีกด้วยครับ อีกสิ่งหนึ่งอันเป็นหัวใจหลักสำคัญในการบูชาเทพเจ้าฮินดูนั้นคือการเข้าถึงซึ่งองค์เทพหรือพระเป็นให้ได้ซึ่งนอกจากใจที่ศรัทธาครับ”

สิ่งหนึ่งที่สามารถช่วยให้เราสามารถกลายเป็นลูกรักขององค์เทพหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ได้นั้นเป็นการถวายกำยานหรือของหอม เครื่องหอม ให้กับองค์เทพเพื่อให้กลิ่นหอมของกำยานได้กลายเป็นสื่อที่เราจะสามารถสื่อสารกับองค์เทพเจ้าได้อีกด้วยครับ

ดังนั้น เราจะเห็นได้ว่าการถวายสิ่งที่เหมาะสมรวมถึงความศรัทธาที่มาจากความจริงใจนั้นคือ หัวใจหลักของการบูชาองค์เทพเทวาฮินดูทุกๆ พระองค์นั่นเองครับ